Aristoteles Onassis kocht niet zomaar een luchtvaartmaatschappij. Hij kocht een puinhoop en maakte er een machine van. Die machine werd Olympic Airlines.
Het verhaal begint lang voordat de naam verandert. Het begint met een Griekse reder die een kans in de lucht zag. De luchtvaartmaatschappij werd opgericht op 6 april 1957. Voor die datum was het Olympic Airways. Daarvoor? Het was een kerkhof van mislukte luchtvaartpogingen.
Drie mislukkingen vóór één succes
Olympic Airlines is niet uit de lucht komen vallen. Het is ontstaan uit drie eerdere bedrijven die allemaal faalden. De Technical and Aeronautical Exploitations Company (TAE) werd opgericht in 1940. Hellenic Airlines volgde in 1947. Toen kwam Aeroporiki Metafori Elados (AME). Geen van hen werkte.
In 1951 voegde de Griekse regering ze samen onder de naam TAE. De staat deed mee. Maar particuliere eigenaren hadden nog steeds de touwtjes in handen. Het was nog steeds grotendeels een particuliere onderneming met steun van de overheid. En het was nog steeds niet winstgevend genoeg.
Toen kwam de nationalisatie in 1955. De staat nam de macht over. Maar slechts voor een kort moment.
Onassis koopt de droom
In 1957 kocht Onassis het bedrijf. Hij heeft het gereorganiseerd. Hij heeft het hernoemd. Hij maakte het efficiënt. Hij maakte het winstgevend.
Dit was het tijdperk waarin de Griekse luchtvaart mondiaal van belang begon te worden. De diensten vanuit Griekenland naar West-Europa begonnen in 1957. In 1980 was het bereik enorm. Athene werd een knooppunt. Vluchten gingen door heel Griekenland. Ze gingen internationaal naar grote steden in Europa. Ze gingen naar het Midden-Oosten. Ze staken de Atlantische Oceaan over naar Noord-Amerika. Ze bereikten Afrika. Zuidoost-Azië. Australië.
Onassis heeft dit imperium opgebouwd. Hij leidde het tot aan zijn dood in 1975.
De overheid neemt het stuur over
Op 1 januari 1975 kwam de Griekse regering tussenbeide. Ze kochten alle aandelen en bezittingen van Onassis en zijn medewerkers. Olympic Airways was niet langer privé. Het was volledig eigendom van de staat.
Het merk evolueerde langzaam. In 2003 veranderde de naam opnieuw. Olympische luchtvaartmaatschappijen. De spelling is veranderd. Het eigendom bleef openbaar.
Wat gebeurde er daarna met de vervoerder? Het artikel stopt daar. De efficiëntie die Onassis bouwde, werd uiteindelijk geconfronteerd met de realiteit van staatseigendom en mondiale concurrentie. Maar de basis werd gelegd door een reder die begreep dat timing belangrijker is dan traditie.
De luchtvaartmaatschappij overleefde tientallen jaren van politieke verschuivingen. Het overleefde eigendomsveranderingen. Het overleefde naamsveranderingen. Het overleefde de ineenstorting van zijn particuliere oprichter.
Voelt een door de overheid gerunde luchtvaartmaatschappij zich ooit echt als een luchtvaartmaatschappij? Of gewoon weer een ministerie van Buitenlandse Zaken met vleugels? In 2003 veranderde de naam. Het lot veranderde al lang daarvoor.
